Ngày 22/7/2022, tại Hà Nội, Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam phối hợp với Quỹ Chương trình Đối tác Chuyển dịch năng lượng Đông Nam Á (ETP/UNOPS) tổ chức Hội nghị “Tham vấn kinh nghiệm các bên nhằm thúc đẩy khai thác tiềm năng điện gió ngoài khơi”. Tham dự Hội nghị có ông Trương Đức Trí – Phó tổng cục trưởng Tổng cục Biển và Hải đảo và các đại biểu đại diện các bộ, ban, ngành và cơ quan trung ương; đại diện Sở Tài nguyên và Môi trường các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương có biển; đại diện một số tổ chức quốc tế và các doanh nghiệp liên quan. Hội nghị này nhằm thực hiện kết luận chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia triển khai cam kết của Việt Nam tại Hội nghị lần thứ 26 Các bên tham gia Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP26) về việc chuyển đổi từ năng lượng hóa thạch sang các nguồn năng lượng xanh, năng lượng sạch.

Ông Trương Đức Trí - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Biển và Hải đảo phát biểu khai mạc Hội nghị (Ảnh: Đình Tường)

Phát biểu khai mạc Hội nghị, ông Trương Đức Trí - Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Biển và Hải đảo cho biết trong thời gian qua Việt Nam trở thành điểm đến hấp dẫn của các nhà đầu tư, nhiều tập đoàn năng lượng lớn trên thế giới mong muốn nghiên cứu, phát triển điện gió ngoài khơi. Đến nay, nhiều nhà phát triển dự án trong và ngoài nước đã gửi hồ sơ đề xuất đo gió, khảo sát địa chất, địa hình trên biển đến các cơ quan quản lý Nhà nước của Việt Nam để xem xét, chấp thuận. Thực hiện chức năng nhiệm vụ được Chính phủ giao, Bộ Tài nguyên và Môi trường đã chủ động, tích cực phối hợp với Bộ, ngành, địa phương liên quan để thẩm định và đóng góp ý kiến cho các hồ sơ đề xuất đo gió. Qua các ý kiến góp ý cũng như thực tiễn phát sinh trong quá trình thẩm định hồ sơ cho thấy, cần được tiếp tục bổ sung, hoàn thiện cơ sở pháp lý và quy định kỹ thuật một cách đồng bộ và toàn diện, làm cơ sở để Bộ Tài nguyên và Môi trường chấp thuận vị trí, ranh giới, diện tích, tọa độ, độ sâu, thời gian sử dụng khu vực biển. Đây cũng là yếu tố then chốt để có được sự đồng hành, hợp tác hiệu quả và bền vững giữa cơ quan quản lý nhà nước và các nhà phát triển dự án cũng như nhà đầu tư dự án điện gió ngoài khơi ở Việt Nam, đồng thời tạo điều kiện thuận lợi để các tổ chức, cá nhân phát triển kinh tế biển bền vững gắn với đảm bảo an ninh, quốc phòng, bảo vệ môi trường và hệ sinh thái biển. Đồng thời tại cuộc họp lần thứ 3 của Ban chỉ đạo quốc gia triển khai thực hiện cam kết của Việt Nam tại COP26, trên cơ sở báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Công Thương, Thủ tướng Chính phủ đã chỉ đạo các cơ quan liên quan tổng hợp, báo cáo Chính phủ về những bất cập để sửa đổi các quy định hiện hành tạo hành lang thông thoáng cho các hoạt động phát triển năng lượng tái tạo, trong đó có hoạt động đo gió, quan trắc, điều tra, khảo sát, đánh giá tác động môi trường trên biển phục vụ lập các dự án điện gió ngoài khơi. Điều này cho thấy sự quyết tâm, quyết liệt của Chính phủ trong việc thực hiện các cam kết tại COP26 nhằm đạt được các mục tiêu phát thải ròng bằng “0” đến năm 2050. Đối với các vấn đề khó khăn và vướng mắc hiện nay, theo Cục Quản lý khai thác biển và hải đảo thì công nghiệp phát triển điện gió ngoài khơi là lĩnh vực mới không chỉ đối với Việt Nam mà còn cả trên thế giới nên các quy định pháp luật về lĩnh vực này chưa theo kịp với tình hình thực tế, cụ thể như sau: Tại Nghị định số 11/2021/NĐ-CP  ngày 10/02/2021 của Chính phủ quy định việc giao các khu vực biển nhất định cho tổ chức, cá nhân khai thác, sử dụng tài nguyên biển chưa quy định đầy đủ hồ sơ, tài liệu, trình tự, thủ tục, thời gian giải quyết việc chấp thuận đo đạc, quan trắc, điều tra, khảo sát, đánh giá tài nguyên biển; chưa quy định thời hạn chấp thuận; chưa quy định trách nhiệm của tổ chức, cá nhân phải gửi báo cáo kết quả khảo sát cho các cơ quan quản lý nhà nước.

Bà Sirpa Helena Jarvenpaa - Giám đốc Quỹ Chương trình Đối tác Chuyển dịch năng lượng Đông Nam Á phát biểu tại Hội nghị (Ảnh: Đình Tường)

Tại Hội nghị, các đại biểu đã nghe báo cáo viên trình bày các nội dung bao gồm: Chiến lược phát triển điện gió ngoài khơi của Việt Nam đến 2030, tầm nhìn đến 2050 và những vấn đề cần quan tâm; Báo cáo tổng hợp về các khó khăn, vướng mắc trong quá trình thẩm định các hồ sơ đề xuất đo gió, khảo sát địa chất, địa hình trên biển; Kinh nghiệm của một số quốc gia khi chấp thuận:  Hoạt động đo gió, khảo sát địa chất, địa hình khi có nhiều đề xuất thực hiện trên cùng một khu vực biển hoặc có sự giao thoa, chồng lấn. Diện tích khu vực biển để các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động đo gió, khảo sát địa chất, địa hình trên biển. Công suất dự kiến tối đa để các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động đo gió, khảo sát địa chất, địa hình trên biển; Kỳ vọng của các nhà phát triển dự án trong việc thực hiện hoạt động đo gió, khảo sát địa chất, địa hình trên vùng biển Việt Nam; Đề xuất giải pháp tháo gỡ nhằm thúc đẩy khai thác tiềm năng điện gió ngoài khơi ở Việt Nam.

Đại biểu tham gia thảo luận tại Hội nghị (Ảnh: Đình Tường)

Sau khi nghe xong các nội dung trình bày, Hội nghị đã thảo luận, trao đổi về các giải pháp tháo gỡ nhằm thúc đẩy khai thác tiềm năng điện gió ngoài khơi ở Việt Nam. Các đại biểu cho rằng nên chia thành các dự án có công suất từ 500MW-1000MW, việc này sẽ giúp đảm bảo việc triển khai dự án không bị chậm và ảnh hưởng đến mục tiêu của kế hoạch thì không nên để một dự án có công suất quá lớn. Một mặt khác, nhu cầu của các nhà đầu tư để phát triển điện gió ngoài khơi rất lớn (100 GW) vượt xa so với công suất dự kiến quy hoạch điện VIII (7GW), vì vậy cần có tiêu chí cụ thể để lựa chọn được nhà đầu tư có kinh nghiệm, năng lực và tiềm lực tài chính mạnh và có cam kết rõ ràng về tiến độ, lộ trình phát triển dự án,… Tiếp thu các ý kiến của các đại biểu tại Hội nghị, ông Trương Đức Trí cho biết Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam sẽ cùng với các cơ quan liên quan của các bộ, ngành, địa phương liên quan nghiên cứu các ý kiến góp ý tại cuộc họp này, tiếp tục hoàn thiện các quy định pháp lý và quy định kỹ thuật liên quan đến phát triển điện gió ngoài khơi để báo cáo, trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.

Đình Tường-CCBHĐ