Thực hiện Điều 7 Thông tư số 10/2016/TT-BTNMT ngày 16/5/2016 của Bộ Tài nguyên và Môi trường về việc quy định chi tiết nội dung, thể thức, thời điểm báo cáo về quản lý tổng hợp tài nguyên và bảo vệ môi trường biển và hải đảo, ngày 19/01/2022, UBND tỉnh Khánh Hòa đã có báo cáo số 01/BC-UBND về tình hình quản lý tổng hợp tài nguyên và bảo vệ môi trường biển và hải đảo tỉnh Khánh Hòa năm 2021, cụ thể như sau:
1. Một số kết quả đã đạt được
- Thực hiện chiến lược khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo: Đăng tải trên trang thông tin điện tử và tham gia góp ý 04 dự thảo: Báo cáo đánh giá tổng kết Chiến lược khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên và bảo vệ môi trường biển đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030; Báo cáo đánh giá tổng kết Chiến lược quản lý tổng hợp đới bờ Việt Nam đến năm 2020, tầm nhìn đến năm 2030; Báo cáo thuyết minh Chiến lược khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; Nghị quyết của Chính phủ về việc phê duyệt Chiến lược khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên, bảo vệ môi trường biển và hải đảo đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045.
- Công tác kiểm soát ô nhiễm môi trường biển và hải đảo: Theo quy định tại Thông tư số 27/2016/TT-BTNMT ngày 29/9/2016 của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định chi tiết bộ chỉ số và việc đánh giá kết quả hoạt động kiểm soát ô nhiễm biển và hải đảo, UBND tỉnh đã phê duyệt kết quả đánh giá hoạt động kiểm soát ô nhiễm môi trường biển và hải đảo tỉnh Khánh Hòa năm 2020 tại Quyết định số 962/QĐ-CT.UBND ngày 15/4/2021 và công bố công khai trên cổng thông tin điện tử, cụ thể: đạt 90/100 điểm với chỉ số 90% và xếp loại Tốt. Đồng thời, Sở Tài nguyên và Môi trường thường xuyên giám sát các nguồn thải ra biển thông qua hoạt động quan trắc tự động liên tục của các cơ sở. Ngoài ra, tại thành phố Nha Trang, UBND thành phố Nha Trang thực hiện khảo sát đa dạng sinh học, phối hợp với các cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp thả 10.000 con giống để tái tạo nguồn lợi thủy sản, bắt sao biển gai và nhặt rác dưới đáy biển trong phân khu bảo vệ nghiêm ngặt khu vực đảo Hòn Mun; thành lập tổ lặn chuyên nghiệp, chuyên làm mới và bảo dưỡng các loại phao giới hạn, phao neo tàu thuyền nhằm đảm bảo vị trí chính xác ranh giới phân chia của các phân khu chức năng trong khu bảo tồn biển và định hình vị trí đảm bảo cho các phương tiện giao thông thủy có điều kiện neo đậu trong khu bảo tồn biển, không làm ảnh hưởng đến rạn san hô và sinh vật biển, giải quyết tình trạng rác thải tồn đọng và rác sinh hoạt phát sinh hàng ngày tại các khu dân cư ven biển và bãi biển…
- Công tác phòng ngừa, ứng phó, khắc phục sự cố tràn dầu, hóa chất độc trên biển: Sở Tài nguyên và Môi trường đã chủ trì, phối hợp với Bộ Chỉ huy Quân sự tỉnh và các sở, ngành, địa phương có liên quan tổ chức triển khai thực hiện Quyết định số 12/2021/QĐ-TTg ngày 24/3/2021 của Thủ tướng Chính phủ về ban hành Quy chế hoạt động ứng phó sự cố tràn dầu và tham mưu triển khai các nội dung thuộc thẩm quyền của UBND tỉnh. Đồng thời đề nghị các doanh nghiệp báo cáo công tác kiểm soát ô nhiễm biển và tình hình triển khai kế hoạch ứng phó sự cố tràn dầu trong năm 2021. Do tình hình dịch bệnh Covid-19 diễn ra phức tạp trên địa bàn tỉnh, trong năm qua, tỉnh Khánh Hòa không tổ chức tập huấn, diễn tập công tác phòng ngừa, ứng phó, khắc phục sự cố tràn dầu trên biển. Trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa không để xảy ra sự cố tràn dầu, hóa chất độc làm ảnh hưởng hoặc gây ô nhiễm đối với môi trường biển.
- Công tác thống kê tài nguyên biển và hải đảo; quan trắc, giám sát tổng hợp và hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về tài nguyên, môi trường biển và hải đảo: Trong năm 2021, hoạt động quan trắc môi trường biển tỉnh Khánh Hòa được thực hiện theo Quyết định số 3227/QĐ-UBND ngày 01/12/2020 của UBND tỉnh về việc điều chỉnh, bổ sung chương trình Quan trắc môi trường tỉnh Khánh Hòa giai đoạn 2021 – 2025 (Điều chỉnh bổ sung Quyết định số 631/QĐ-UBND ngày 17/3/2014 của UBND tỉnh). Nhìn chung, mạng lưới quan trắc môi trường biển trên địa bàn tỉnh sau khi điều chỉnh, bổ sung đã phát huy hiệu quả trong việc kiểm soát chặt chẽ diễn biến các thành phần môi trường tại một số khu vực; các trạm quan trắc thủ công đã góp phần rất lớn trong công tác đánh giá hiện trạng môi trường tỉnh nhưng còn hạn chế trong việc theo dõi liên tục các diễn biến chất lượng môi trường. Các báo cáo được thực hiện định kỳ, đúng quy định, cơ sở dữ liệu được cập nhật vào Hệ thống thông tin phục vụ việc lưu trữ, cung cấp và trao đổi thông tin đáp ứng kịp thời công tác quản lý và nhu cầu cộng đồng,…
- Công tác thiết lập và quản lý hành lang bảo vệ bờ biển: UBND tỉnh Khánh Hòa đã công bố đường mực nước triều cao trung bình nhiều năm tỉnh Khánh Hòa tại Quyết định số 545/QĐ-UBND ngày 08/3/2021 và phê duyệt Danh mục các khu vực phải thiết lập hành lang bảo vệ bờ biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa tại Quyết định số 1242/QĐ-UBND ngày 11/5/2021.
- Giao, sử dụng khu vực biển: Thực hiện Nghị định số 11/2021/NĐ-CP ngày 10/02/2021 của Chính phủ quy định việc giao các khu vực biển nhất định cho tổ chức, cá nhân khai thác, sử dụng tài nguyên biển, tỉnh Khánh Hòa đã công bố danh mục thủ tục hành chính, phê duyệt quy trình nội bộ giải quyết thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền giải quyết của UBND cấp huyện và của Sở Tài nguyên và Môi trường; quy định mức thu tiền sử dụng khu vực biển trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa 05 năm từ năm 2021 đến năm 2025. Năm 2021, Khánh Hòa đã tiếp nhận, giải quyết 03 hồ sơ về cấp phép giao khu vực biển, trong đó: đã giải quyết sớm hạn: 02 hồ sơ; hiện còn 01 hồ sơ đang trong thời hạn giải quyết,…
2. Khó khăn, vướng mắc và đề xuất, kiến nghị:
- Khó khăn, vướng mắc và nguyên nhân:
+ Công tác triển khai Nghị định số 11/2021/NĐ-CP ngày 10/02/2021 của Chính phủ quy định việc giao các khu vực biển nhất định cho các tổ chức, cá nhân khai thác, sử dụng tài nguyên biển gặp một số vướng mắc, như sau: Hiện nay, trên địa bàn tỉnh có một số dự án đầu tư cơ sở hạ tầng có sử dụng một phần khu vực biển đã được Tỉnh ủy, UBND tỉnh Khánh Hòa chấp thuận chủ trương đầu tư theo hình thức xã hội hóa do doanh nghiệp đầu tư toàn bộ kinh phí mà không yêu cầu bất cứ điều kiện nào đối với tỉnh. Quá trình thực hiện các thủ tục đầu tư như: lập dự án đầu tư, thực hiện các thủ tục đánh giá tác động môi trường của dự án, thực hiện các thủ tục giao đất, cho thuê đất, giao khu vực biển… đều do doanh nghiệp thực hiện; sau khi hoàn thành dự án sẽ bàn giao cho chính quyền địa phương quản lý, sử dụng. Tuy nhiên, hiện nay, Nghị định không quy định thủ tục thay đổi Quyết định giao khu vực biển đối với những trường hợp này. Vậy những trường hợp này có được xem là chuyển nhượng dự án đầu tư gắn với quyền sử dụng khu vực biển không? Đề nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường hướng dẫn để địa phương thực hiện; Theo điểm b khoản 1 Điều 1 Nghị định quy định “việc sử dụng khu vực biển vào mục đích quốc phòng, an ninh không thuộc phạm vi điều chỉnh của Nghị định”.; Theo khoản 1 Điều 14 quy định “Tổ chức, cá nhân đủ điều kiện được cấp, gia hạn Giấy phép nhận chìm ở biển; sửa đổi, bổ sung Giấy phép nhận chìm ở biển trong trường hợp thay đổi ranh giới, diện tích khu vực biển sử dụng để nhận chìm thì cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp, gia hạn, sửa đổi, bổ sung Giấy phép nhận chìm ở biển cấp đồng thời Giấy phép nhận chìm ở biển và Quyết định giao khu vực biển cho tổ chức, cá nhân. Tổ chức, cá nhân không phải nộp hồ sơ đề nghị giao khu vực biển, gia hạn thời hạn giao khu vực biển, sửa đổi, bổ sung Quyết định giao khu vực biển; cơ quan nhà nước có thẩm quyền thực hiện việc xem xét, quyết định giao khu vực biển, gia hạn thời hạn giao khu vực biển, sửa đổi, bổ sung Quyết định giao khu vực biển sử dụng để nhận chìm ở biển trong quá trình xem xét, quyết định cấp, gia hạn, sửa đổi, bổ sung Giấy phép nhận chìm ở biển”.Hiện nay, việc giao khu vực biển cho các dự án thuộc mục đích quốc phòng, an ninh trên địa bàn tỉnh Khánh Hòa đang gặp khó khăn.Trong trường hợp Khánh Hòa có thẩm quyền cấp Giấy phép hoạt động nhận chìm ở biển cho các dự án phục vụ mục đích quốc phòng, an ninh thì việc giao khu vực biển cho các dự án này được thực hiện như thế nào?; Theo khoản 3 Điều 3 của Nghị định quy định “Bộ Tài nguyên và Môi trường xác định, công bố đường mép nước biển thấp nhất trung bình trong nhiều năm, đường ranh giới ngoài của vùng biển 03 hải lý, vùng biển 06 hải lý của đất liền và đảo có diện tích lớn nhất thuộc các huyện đảo”. Tuy nhiên, hiện nay, Bộ Tài nguyên và Môi trường chưa công bố đường ranh giới ngoài của vùng biển 06 hải lý làm cơ sở để xác định thẩm quyền giao khu vực biển. Ngoài ra, đường mép nước biển thấp nhất trung bình trong nhiều năm của các đảo nhỏ ven bờ tỉnh Khánh Hòa chưa được công bố dẫn đến Khánh Hòa gặp khó khăn, lúng túng trong việc xác định thẩm quyền giao đất có mặt nước ven biển theo quy định của pháp luật về đất đai hay giao khu vực biển theo quy định của pháp luật về biển, không xác định được diện tích sử dụng khu vực biển tiếp giáp tại các đảo nhỏ ven bờ này; Ranh giới quản lý hành chính biển tỉnh Khánh Hòa đối với cấp huyện (các huyện, thị xã, thành phố ven biển tỉnh Khánh Hòa) và cấp tỉnh (giữa tỉnh Khánh Hòa với tỉnh Phú Yên và tỉnh Khánh Hòa với tỉnh Ninh Thuận) chưa được cấp có thẩm quyền công bố, gây khó khăn trong việc phân định thẩm quyền giao khu vực biển.
+ Việc thực hiện xây dựng, khai thác và sử dụng cơ sở dữ liệu tài nguyên, môi trường biển và hải đảo gặp nhiều chồng chéo trong triển khai thực hiện các quy định giữa Thông tư số 20/2016/TT-BTNMT ngày 25/8/2016 của Bộ Tài nguyên và Môi trường quy định về xây dựng, khai thác và sử dụng cơ sở dữ liệu tài nguyên, môi trường biển và hải đảo và Nghị định số 73/2017/NĐ-CP ngày 14/6/2017 của Chính phủ về thu thập, quản lý, khai thác và sử dụng thông tin, dữ liệu tài nguyên và môi trường; vì trong Nghị định đã có quy định về lĩnh vực tài nguyên môi trường biển và hải đảo.
+ Về kinh phí: kinh phí thực hiện các nhiệm vụ về lĩnh vực biển và hải đảo gặp nhiều hạn chế do ngân sách cấp tỉnh còn hạn hẹp.
- Từ những kết quả đạt được và những khó khăn vướng mắc trong công tác quản lý tổng hợp tài nguyên và bảo vệ môi trường biển và hải đảo, UBND tỉnh Khánh Hòa kiến nghị Bộ Tài nguyên và Môi trường như sau:
- Về cơ chế, chính sách: Cần tiếp tục nghiên cứu, đề xuất bổ sung, sửa đổi, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về quản lý tổng hợp tài nguyên và bảo vệ môi trường biển và hải đảo, hạn chế những thiếu sót trong quá trình triển khai thực hiện; Sớm hoàn thành công tác xây dựng và ban hành Quy hoạch không gian biển; Quy hoạch tổng thể khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên vùng bờ… làm cơ sở cho các địa phương ven biển thực hiện tốt công tác quản lý, khai thác, sử dụng bền vững tài nguyên và môi trường biển, công tác giao khu vực biển và quản lý hoạt động nhận chìm ở biển; Có hướng dẫn về giao khu vực biển phục vụ mục đích quốc phòng, an ninh; hướng dẫn thay đổi Quyết định giao khu vực biển đối với trường hợp các dự án thực hiện theo hình thức xã hội hóa. Sớm công bố đường mép nước biển thấp nhất trung bình trong nhiều năm của các đảo nhỏ ven bờ, đường ranh giới ngoài của vùng biển 06 hải lý; Kiến nghị cấp có thẩm quyền sớm công bố ranh giới quản lý hành chính biển đối với cấp huyện, cấp tỉnh của tỉnh Khánh Hòa làm cơ sở để xác định thẩm quyền giao khu vực biển hoặc có hướng dẫn cụ thể để Khánh Hòa triển khai công tác giao khu vực biển cho các tổ chức, cá nhân theo quy định; Rà soát, thống nhất những quy định giữa Thông tư số 20/2016/TT-BTNMT ngày 25/8/2016 của Bộ Tài nguyên và Môi trường và Nghị định số 73/2017/NĐ-CP ngày 14/6/2017 của Chính phủ đối với việc thu thập, quản lý, khai thác và sử dụng thông tin, dữ liệu lĩnh vực biển và hải đảo.
- Về kinh phí: cân đối ngân sách trung ương, hỗ trợ kinh phí cho các địa phương thực hiện các dự án, nhiệm vụ điều tra tài nguyên và môi trường biển.
- Nguồn nhân lực: thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn, đào tạo, bồi dưỡng cho đội ngũ công chức địa phương để nâng cao kiến thức chuyên môn, nghiệp vụ.
Đình Tường-CCBHĐ