Ngày 28/12/2021, Tổng cục Biển và Hải đảo đã tổ chức Hội thảo “Góp ý hoàn thiện Dự thảo Đề án kiện toàn và nâng cao năng lực hệ thống giám sát, đánh giá rủi ro khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển”. Hội thảo được tổ chức bằng 02 hình thức là trực tiếp tại điểm cầu Hà Nội và trực tuyến. Tham dự Hội thảo gồm các đại biểu đại diện Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam; đại diện các vụ, tổng cục trực thuộc Bộ Tài nguyên và Môi trường; đại diện các cơ quan trung ương; đại diện các Viện Nghiên cứu và đại diện 28 Sở Tài nguyên và Môi trường các tỉnh, thành phố, trực thuộc trung ương có biển, đại diện  các nhà khoa học, doanh nghiệp liên quan đến hoạt động ứng phó giám sát, đánh giá rủi ro khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển.

Tại Hội thảo, các đại biểu đã được nghe các báo cáo viên trình bày Dự thảo Đề án kiện toàn và nâng cao năng lực hệ thống giám sát, đánh giá rủi ro khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển ( sau đây gọi tắt là Đề án) và các bài tham luận. Theo dự thảo đề án, mục tiêu tổng quát là tăng cường nguồn nhân lực và nâng cao năng lực hệ thống giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu nhằm bảo đảm cho việc phòng ngừa hạn chế tối đa sự cố tràn dầu trên biển xảy ra, sẵn sàng ứng phó và xử lý kịp thời, hiệu quả sự cố tràn dầu, giảm thiệt hại thấp nhất về kinh tế, xã hội và môi trường do sự cố tràn dầu gây ra. Mục tiêu cụ thể của đề án gồm: Hoàn thiện cơ chế chính sách về giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển; Kiện toàn hệ thống tổ chức, nâng cao năng lực chuyên môn nghiệp vụ cho lực lượng chuyên ngành các cấp; Tăng cường nguồn lực cho các hoạt động giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu. Nâng cao khả năng cảnh báo, dự báo nguy cơ sự cố tràn dầu, tổ chức phát hiện sớm, thông báo kịp thời chính xác thông qua ứng dụng công nghệ thông tin, viễn thám; Tham gia hợp tác quốc tế trong lĩnh vực giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển. Ngoài ra, đề án cũng đưa ra các nhiệm vụ và giải pháp thực hiện bao gồm:

- Hoàn thiện cơ chế chính sách về giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển: Rà soát, xây dựng hệ thống văn bản, các kế hoạch trong thực hiện giám sát, đánh giá rủi ro các cơ sở, vùng có nguy cơ xảy ra SCTD, nâng cao năng lực giám sát SCTD tại các cấp theo phương châm bốn tại chỗ, giám sát việc thực hiện kế hoạch ứng phó, khắc phục, giải quyết hậu quả SCTD ở các cấp; Hoàn thiện và tăng cường áp dụng các công cụ chính sách và pháp luật trong giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển;  Xây dựng các quy định tiêu chuẩn về điều kiện hoạt động của các cơ sở làm dịch vụ ứng phó, khắc phục, giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu.

- Kiện toàn hệ thống tổ chức, nâng cao năng lực chuyên môn nghiệp vụ cho lực lượng chuyên ngành các cấp:  Tiếp tục hoàn thiện tổ chức bộ máy quản lý nhà nước về bảo vệ môi trường biển, xem xét bổ sung chức năng, nhiệm vụ và kinh phí cho Chi cục biển hải đảo thuộc Sở Tài nguyên môi trường để bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ được giao trong giai đoạn mới;  Nâng cao năng lực quản lý của cán bộ lãnh đạo các cấp, các ngành về công tác giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển; phát triển, đào tạo đội ngũ chuyên môn giàu kinh nghiệm, giỏi nghiệp vụ.

- Tăng cường nguồn lực tham gia hệ thống giám sát đánh giá rủi ro: Tăng cường áp dụng khoa học công nghệ trong giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu; Tiến hành xây dựng, tích hợp mạng lưới quan trắc, giám sát hoạt động có nguy cơ gây ra sự cố tràn dầu, xây dựng và chia sẻ cơ sở dữ liệu giữa các cơ quan, đơn vị liên quan nhằm phát hiện sớm sự cố tràn dầu;  Đẩy mạnh công tác nghiên cứu, áp dụng khoa học kỹ thuật trong công tác giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu;  Đầu tư trang thiết bị nâng cấp mạng lưới giám sát, đánh giá rủi ro, phục vụ yêu cầu về giám sát sự cố và năng lực kiểm tra, giám sát, khắc phục và giải quyết hậu quả;  Ứng dụng công nghệ viễn thám và GIS, các mô hình lan truyền dầu để theo dõi diễn biến khi xảy ra sự cô tràn dâu và cảnh báo các khu vực có nguy cơ xảy ra sự cố tràn dầu.

- Hợp tác quốc tế: Chia sẻ kinh nghiệm quốc tế về khoa học công nghệ trong xây dựng và chia sẻ hệ thống thông tin giảm sát, cảnh báo sự cô tràn dầu;  Hợp tác quốc tế trong chia sẻ thông tin về theo dõi, giám sát sự cố thiên tai với các tàu đang hoạt động ngoài khơi, các phương tiện bay quân sự và bay dịch vụ dầu khí để tăng khả năng phát hiện vết dầu loang trên biển;  Phối hợp quốc tế trong việc giám sát các hoạt động khai thác dầu khí trên biển; chia sẻ thông tin và dữ liệu giám sát toàn cầu đề tìm ra nguyên nhân của các sự cố tràn dầu không rõ nguồn gốc trên biển; Chia sẻ kinh nghiệm về giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu với bạn bè quốc tế; tổ chức hội thảo trao đổi kinh nghiệm, tập huấn, đào tạo trao đổi học viên, chuyên viên trong khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu với các nước trong khu vực và trên thế giới, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật, tiếp nhận hỗ trợ kỹ thuật và dự án đầu tư cho lĩnh vực giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu;  Xây dựng thỏa thuận về trách nhiệm và bồi thường thiệt hại đối với các sự cố xảy ra trên biển ( ngoài lãnh hải Việt Nam ) có ảnh hưởng đến vùng bờ, vùng biển Việt Nam;  Rà soát các văn bản pháp luật quốc tế liên quan trong công tác giám sát, khắc phục, giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu trên biển, tiến hành tham gia các công ước quốc tế.

- Tuyên truyền nâng cao nhận thức:  Nhiệm vụ tuyên truyền được thực hiện thường xuyên bằng nhiều hình thức cho các đối tượng chính là cán bộ quản lý, các lực lượng chuyên trách trong giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả. Phối hợp với các địa phương tích cực tuyên truyền công tác giám sát sự cố tràn dầu cho người dân: Xây dựng cơ chế cho sự tham gia của quần chúng. Hướng công chúng thực sự quan tâm theo hướng tích cực, tự nguyện;  Các bộ, cơ quan ngang bộ, các địa phương sử dụng các phương tiện thông tin đại chúng và các hình thức khác theo chức năng, nhiệm vụ để tuyên truyền nâng cao nhận thức, trách nhiệm cho toàn dân về hệ thống giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu;  Đẩy mạnh phổ biến pháp luật, kiến thức về ứng phó sự cố tràn dầu cho toàn xã hội để nhân dân hiểu đúng, đầy đủ các quy định của pháp luật, nhận thức rõ trách nhiệm, nghĩa vụ và quyền lợi, hình thành ý thức chủ động thực hiện các biện pháp trong giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu;  Đổi mới nội dung, đa dạng hóa hình thức, ngôn ngữ, phương thức truyền thông để phổ biến kiến thức về giám sát, đánh giá rủi ro, khắc phục và giải quyết hậu quả sự cố tràn dầu tới cộng đồng phù hợp với từng vùng, từng đối tượng, đặc biệt là các vùng ven biển.

Diễn tạo ứng phó sự cố tràn dầu cấp cơ sở tại Cảng Xi măng Hà Tiên tại Cam Ranh (Ảnh: Đình Tường)

- Đào tạo tập huấn: Xây dựng và thực hiện các kế hoạch đào tạo chuyên sâu nhằm có đội ngũ chuyên gia giỏi, mang tính mũi nhọn;  Phối hợp với các viện, trường đại học trong và ngoài nước trong việc đào tạo, đào tạo lại cho cán bộ, công chức chuyên môn nghiệp vụ, ngoại ngữ…đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ và hội nhập quốc tế; Tăng cường hợp tác trao đổi chuyên gia với những nước có trình độ tiên tiến nhằm đào tạo, bồi dưỡng cán bộ về chuyên môn nghiệp vụ.

Đình Tường-CCBHĐ